Wat is een achtergestelde lening voor ZZP'ers?

Stel je voor: je hebt geld nodig om je bedrijf overeind te houden, maar de bank lacht je uit. Geen noodgang, denk je, ik zoek wel een andere lening.

Maar dan hoor je over een 'achtergestelde lening'. Het klinkt ingewikkeld en een beetje spannend. Is dit een oplossing of een valstrik?

Laten we het helder maken: een achtergestelde lening is een krachtig instrument, maar niet zonder risico’s.

In dit artikel leg ik precies uit wat het is, hoe het werkt en of het iets voor jou is als ZZP’er.

Wat is een achtergestelde lening?

Stel je voor dat je schuldeisers in een rij staan om hun geld te krijgen. De gewone bank staat vooraan. Die moet als eerste betaald worden.

Een achtergestelde lening staat letterlijk achteraan in die rij. Als je bedrijf failliet gaat of je kunt je schulden niet betalen, worden de gewone schuldeisers eerst volledig betaald.

Pas als er daarna nog geld over is, krijgt de achtergestelde leningverstrekker iets. Soms is er niets meer over.

Waarom zou iemand dat risico nemen? Omdat de leningverstrekker er iets voor terugkrijgt: een hogere rente. Het is een deal: de lener neemt meer risico, dus vraagt hij een hogere vergoeding. Voor jou als ondernemer kan dit een uitkomst zijn als je bij de bank niet verder komt.

Hoe werkt een achtergestelde lening in de praktijk?

Een achtergestelde lening werkt niet zoals een doorsnee consumptief krediet. Het is vaak onderdeel van een complexer financieel plan.

Als je een achtergestelde lening aanvraagt, kijkt de geldverstrekker extra scherp naar jouw bedrijfsvoering. De voorwaarden zijn vaak strenger. De leningverstrekker wil zeker weten dat er een reële kans is dat hij ooit zijn geld terugziet.

De rol van rente en aflossing

Vaak wordt de lening verstrekt als een persoonlijke lening of een bedrijfslening, afhankelijk van hoe je je bedrijf hebt ingericht.

De rente op een achtergestelde lening is hoger dan bij een normale lening. Waarom? Het risico voor de geldgever is groter. De rente kan vast zijn, maar ook variabel. Variabel betekent dat de rente meebeweegt met marktrentes, zoals de Euribor.

Dat kan gunstig zijn, maar ook plotseling duurder worden. De aflossing is meestal gespreid over een aantal jaar, vaak drie tot vijf jaar.

Je betaalt dan maandelijks een bedrag aan rente en aflossing. Het is cruciaal dat dit past bij je cashflow. Als ondernemer heb je soms maanden met weinig inkomsten; een vast maandbedrag kan dan drukken.

De juridische achtergrond

In Nederland is een achtergestelde lening geregeld in de wet. De wet bepaalt dat deze lening pas wordt betaald als alle gewone schuldeisers zijn voldaan.

Dit is wettelijk vastgelegd om te voorkomen dat deze schuldeisers teveel risico lopen zonder dat ze het weten. Als je een achtergestelde lening afsluit, moet dit vaak bij de Kamer van Koophandel (KVK) worden geregistreerd, zodat het duidelijk is voor eventuele toekomstige schuldeisers.

Voorbeelden van achtergestelde leningen voor ZZP’ers

Wie biedt dit aan? In Nederland zijn er verschillende partijen actief.

Denk aan gespecialiseerde kredietverstrekkers die zich richten op ondernemers. Een bekende naam is Kredietdirect, hoewel ze vaak reguliere zakelijke leningen aanbieden, kan ook een borgstellingskrediet voor ZZP'ers of een achtergestelde constructie onderdeel uitmaken van een maatwerkoplossing.

Ook peer-to-peer platforms zoals LendingClub hebben hier in het verleden mee geëxperimenteerd, hoewel hun focus vaak op particuliere leningen ligt. Laten we een concreet voorbeeld nemen. Stel, je hebt een schuld van €10.000 bij de bank met een rente van 5%.

Je hebt een leverancier nog €2.000 schuld. Je hebt €5.000 extra nodig. Je vindt een investeerder die een achtergestelde lening van €5.000 geeft tegen 10% rente. Als je bedrijf het slecht doet en je moet failliet gaan, worden de bank en de leverancier eerst betaald uit de opbrengst van je bedrijfsmiddelen.

Pas daarna kijkt de achtergestelde leningverstrekker of er nog iets over is.

Die loopt dus een groot risico.

De voordelen: waarom kiezen voor deze lening?

Ondanks de risico’s zijn er redenen waarom ZZP’ers kiezen voor een online kredietverstrekker als zij een lening nodig hebben.

• Toegang tot kapitaal: Als je bij de bank bent afgewezen, kan dit een manier zijn om toch geld te krijgen. Het is een reddingsboei voor ondernemers met een tijdelijke cashflowcrisis.
• Bescherming van je bedrijf: Een achtergestelde lening kan voorkomen dat je direct failliet gaat. Het geeft je ademruimte om je bedrijf te herstructureren.
• Flexibiliteit: Sommige leningverstrekkers bieden flexibere voorwaarden dan de grote banken. Denk aan een aflossingsvrije periode of maatwerk in betalingen.
• Behoud van controle: Je hoeft geen aandelen af te staan zoals bij een investeerder. Je blijft volledig eigenaar van je bedrijf.

De nadelen: de risico’s die je niet mag negeren

Deze lening is niet alleen rozengeur en maneschijn. Er zijn serieuze nadelen.

• Hoge kosten: De rente is vaak fors hoger. Bij een achtergestelde lening kan de rente makkelijk oplopen tot 10% of meer, afhankelijk van het risico. Dit maakt de lening duurder dan een standaard banklening.
• Groot risico voor de lener: Hoewel de risicodrager de leningverstrekker is, loop jij als ondernemer het risico dat je je bedrijf verliest als het misgaat. Bovendien kan de hoge rente je cashflow verder onder druk zetten.
• Complexiteit: Een achtergestelde lening vraagt om juridisch en financieel maatwerk. Zonder goede begeleiding loop je het risico dat je onbewust ongunstige voorwaarden accepteert.
• Beperkte beschikbaarheid: Niet elke leningverstrekker biedt dit aan. Je moet vaak goed zoeken naar partijen die deze risicovolle leningen verstrekken.

De kosten: wat betaal je er voor?

Naast de rente zijn er bijkomende kosten. Denk aan:

• Administratiekosten: Voor het opstellen van het contract en de inschrijving bij de KVK. Dit kan variëren van €100 tot enkele honderden euros.
• Advieskosten: Het is verstandig om een financieel adviseur in te schakelen. Een goede adviseur kost geld, maar voorkomt dat je in de problemen komt.
• Boetes: Als je te laat betaalt, zijn de boetes vaak hoog. Bij een achtergestelde lening zijn de voorwaarden hierover vaak streng.

Wanneer is een achtergestelde lening een goed idee?

Gebruik deze lening niet zomaar. Het is een specifieke oplossing voor specifieke problemen.

Gunstige situaties

Is je bedrijf gezond, maar heb je een tijdelijke cashflowdip? Bijvoorbeeld door een late betaling van een grote klant?

Dan kan een achtergestelde lening een tijdelijke oplossing zijn. Ook als je groeit en je investeringen sneller gaan dan je winst, kan het helpen. Als je bedrijf structureel verlies maakt en je geen zicht hebt op winstgevendheid, is een achtergestelde lening gevaarlijk. Je leent dan geld met een hoge rente zonder dat je het kunt terugbetalen.

Situaties om te vermijden

Ook als je al zwaar in de schulden zit, is dit vaak niet de oplossing.

Een schuldhulpverlening of faillissement kan dan beter zijn.

Stappenplan: hoe vraag je een achtergestelde lening aan?

Wil je deze lening aanvragen? Volg dan deze stappen:

1. Maak een financieel overzicht: Zorg dat je je cijfers op orde hebt. Een accountant kan helpen bij het opstellen van een sluitende begroting.
2. Zoek een geschikte leningverstrekker: Kijk niet alleen naar de grote banken. Zoek naar gespecialiseerde kredietverstrekkers of informeer bij je netwerk.
3. Vergelijk offertes: Vraag offertes aan bij minimaal drie partijen. Let op de rente, de looptijd en de bijkomende kosten.
4. Lees de kleine lettertjes: Laat het contract controleren door een jurist of financieel adviseur. Zorg dat je begrijpt wat er staat.
5. Zorg voor een realistisch aflossingsplan: Bereken of je de maandlasten kunt dragen, ook als je omzet tijdelijk daalt.

Conclusie: is het iets voor jou?

Een achtergestelde lening is geen standaardproduct. Het is een financieel instrument met een hoog risico, maar soms de enige uitweg.

Als je een gezond bedrijf hebt en tijdelijk geld nodig hebt, kan het een oplossing zijn. Maar wees je bewust van de kosten en de risico’s. Laat je altijd goed adviseren en zorg dat je je bedrijfsvoering op orde hebt.

Alleen dan is een achtergestelde lening een slimme zet in plaats van een valkuil.

Wil je weten wat een ZZP-lening precies inhoudt?